หน้าหลัก / แยกดูสารอาหารในนมแม่ - ทำไมนมแม่จึงดีกว่า



แยกดูสารอาหารในนมแม่ - ทำไมนมแม่จึงดีกว่า

อา, 02/17/2008 - 22:49 โดย piyadr

สารอาหารในนมแม่ 

นมแม่ – อาหารที่ดีที่สุดสำหรับลูกน้อย

     บางคนบอกว่า “นมก็คือนม” ลูกสัตว์ทุกตัวก็กินนมทั้งนั้น แต่หารู้ไม่ว่า นมของสัตว์ถูกสร้างขึ้นโดยธรรมชาติเพื่อการเจริญเติบโตของสัตว์แต่ละชนิด เพื่อให้เติบโตและอยู่รอดในสภาพแวดล้อมที่แตกต่างกัน ตัวอย่างเช่น แม่แมวน้ำจะสร้างน้ำนมที่มีไขมันสูงมากเพื่อสร้างชั้นไขมันให้กับร่างกายของลูกแมวน้ำ ทำให้ลูกแมวน้ำอยู่รอดท่ามกลางความหนาวเย็นได้ เช่นเดียวกัน พัฒนาการทางสมองเป็นสิ่งที่สำคัญมากสำหรับมนุษย์ นมแม่จึงมีคุณประโยชน์ในการเจริญเติบโตของสมองของลูกน้อย

     โดยพื้นฐานแล้วนั้น น้ำนมของสัตว์มีคุณค่าทางอาหารที่ประกอบไปด้วย ไขมัน โปรตีน คาร์โบไฮเดรต วิตามินและแร่ธาตุ หากเมื่อเปรียบเทียบคุณค่าของนมผงดัดแปลง (นมวัว) กับน้ำนมคน (นมแม่) แล้วนั้น แม่ๆหลายท่านจะยิ่งรักนมแม่ เพราะว่า…

โภชนาการแสนพิเศษ เพื่อคนพิเศษ หลังคลอด ระดับฮอร์โมนในตัวแม่จะเปลี่ยนแปลงและร่างกายจะสร้างน้ำนมขึ้น หัวน้ำนมสีเหลือง(Colostrum) จะค่อยๆ เปลี่ยนไปเป็นน้ำนมสีขาวซึ่งอุดมไปด้วยไขมัน โปรตีนต่างๆ น้ำตาลแล็คโตส วิตามินและแร่ธาตุต่างๆ และน้ำ ซึ่งในน้ำนมแม่นั้น สารอาหารต่างๆมีอยู่ในระดับที่พอเหมาะ เหมาะสมสำหรับทารกแต่ละวัย โปรตีนและไขมันก็แตกต่างไปจากไขมันและโปรตีนจากนมสัตว์อื่นๆ นี่คือเหตุผลหลักว่า ทำไมนมวัวหรือนมผงดัดแปลงไม่สามารถเทียบกับนมแม่ได้

 

** โปรตีนคุณภาพ 
โปรตีนในนมแม่แตกแต่งไปจากนมสัตว์อื่น แม้ว่านมแม่มีโปรตีนต่ำกว่านมวัว แต่ก็มีอยู่ในระดับที่เหมาะสมสำหรับการเจริญเติบโตของร่างกายและสมองทารก การเจริญเติบโตของลูกคนจะช้ากว่าลูกสัตว์อื่นซึ่งเป็นการให้เวลาให้สมองและร่างกายแข็งแรงพอและมีการพัฒนาการทางสังคมโดยการได้ใกล้ชิดกับแม่ ลูกวัวต้องโตเร็วและหากินด้วยตนเองในทุ่งหญ้า แต่ลูกคนต้องค่อยๆเติบโต ค่อยๆพัฒนาและเรียนรู้การดำรงชีวิตร่วมกับผู้อื่น

แม้ว่านมแม่มีโปรตีนต่ำกว่านมวัว กรดอะมิโนที่เป็นองค์ประกอบของโปรตีนในนมแม่นั้นสำคัญยิ่ง กรดอะมิโน “ทอรีน” พบได้มากในนมแม่ ช่วยอย่างยิ่งในการสร้างสมองและจอตาของทารก การให้ทารกกินนมแม่จึงเป็นการช่วยพัฒนาการเจริญเติบโตของสมองลูก นี่คือเหตุผลหลักที่ผู้ผลิตนมผงพยายามเติมทอรีนสังเคราะห์ในนมผงดัดแปลง เพราะนมสัตว์ไม่เหมือนนมแม่!!

นมทั่วไปมีโปรตีนชนิดเวย์ (whey) และ casein protein เป็นส่วนประกอบ ซึ่ง casein proteins จะย่อยยากและจับตัวเป็นก้อนในกระเพาะ นมวัวมี casein protein เป็นส่วนมาก แต่ในทางกลับกัน นมแม่จะมี whey protein มากกว่า อีกทั้ง casein protein ในนมแม่ก็จะย่อยง่ายกว่า และดูดซึมได้อย่างมีประสิทธิภาพมากกว่า ทำให้ทารกที่กินนมแม่หิวเร็วกว่าทารกที่กินนมวัว ซึ่งโดยธรรมชาติแล้ว การที่ทารกต้องหิวบ่อยเป็นกลไกที่จะทำให้ลูกอยู่ใกล้ชิดกับแม่ 


** ไขมันที่ย่อยสลายได้เอง 

เอ็นไซม์ไลเปส (Lipase) ในนมแม่เป็นอีกสาเหตุหนึ่งที่ทำให้นมแม่ย่อยง่าย ไลเปสจะช่วยในการย่อยสลายไขมันในนมแม่ ทำให้การดูดซึมของสารอาหารมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น ไลเปสจะช่วยแปลงไขมันในนมแม่ให้เป็นพลังงานกับทารก ทำให้ได้พลังงานสูงแต่ย่อยง่าย นมแม่จึงดีที่สุดสำหรับเด็กเกิดก่อนกำหนด เพราะเด็กที่เกิดก่อนกำหนดนั้นต้องการพลังงานมากแต่ระบบการย่อยอาหารยังไม่สมบูรณ์ 


** สารอาหารที่เปลี่ยน เมื่อความต้องการเปลี่ยน 
ไขมันในนมแม่จะเปลี่ยนแปลงตลอดไม่เหมือนเดิม เมื่อลูกเริ่มต้นดูดนม น้ำนมส่วนหน้า (foremilk) จะมีไขมันต่ำแต่มีปริมาณน้ำสูง ช่วยดับกระหายได้ดี แต่น้ำนมส่วนหลัง (hind milk) จะมีไขมันสูง ทารกที่ได้ดูดนมบ่อยจะได้รับน้ำนมส่วนหลังมากกว่า ปริมาณแคลลอรี่ที่สูงในน้ำนมส่วนหลังจะทำให้ร่างกายโตเร็วในช่วง growth spurt ดังนั้นตามหลักชีววิทยาแล้ว ทารกควรที่จะได้ดูดนมบ่อยๆเมื่อต้องการ ไม่ใช่ตามตารางที่ตั้งไว้

** ไขมันอันชาญฉลาด 
ไขมันที่พิเศษในนมแม่ช่วยเสริมสร้างสมองของลูก ในช่วงที่ทารกเติบโต เส้นประสาทที่ประกอบด้วย myelin จะรับส่งสัญญาณระหว่างสมองและร่างกาย myelin จะสมบูรณ์แข็งแรงเมื่อได้รับกรดไขมัน linoleic และ linolenic มีมากในนมแม่


** วิตามันและแร่ธาตุ 
ปริมาณวิตามินและแร่ธาตุที่ระบุข้างกระป๋องนมผงนั้นไม่สามารถที่จะเทียบสิ่งที่สร้างขึ้นโดยธรรมชาติในนมแม่ อย่างไรก็ตามสิ่งที่ควรคำนึงเป็นอย่างยิ่งคือ ปริมาณวิตามินและแร่ธาตุที่ร่างกายของทารกสามารถดูดซึมจากนมแม่และสามารถนำไปใช้ได้ ไม่ใช่ปริมาณที่มีอยู่ในนม

เมื่อนึกถึงแร่ธาตุหลักที่สำคัญ แคลเซี่ยม ฟอสฟอรัส และ เหล็ก ในนมแม่มีปริมาณที่ต่ำกว่าเมื่อเทียบกับนมผงดัดแปลง แต่แร่ธาตุเหล่านี้ในนมแม่สามารถดูดซึมได้ถึง 50 ถึง 70 เปอร์เซ็นต์ ซึ่งแตกต่างจากแร่ธาตุสังเคราะห์ในนมผง ที่สามารถดูดซึมได้เพียง 4 เปอร์เซ็นต์เท่านั้น ดังนั้นผู้ผลิตนมผงจึงต้องเพิ่มแร่ธาตุเหล่านี้ เพราะการดูดซึมนั้นต่ำกว่า ส่งผลให้ราคาต่อหนึ่งประป๋องสูงขึ้นด้วย

ลำไส้อันบอบบางของทารกจะต้องถูกทำงานอย่างหนักเพื่อขจัดสิ่งที่ “เกิน” ความต้องการ ในขณะเดียวกัน การได้รับธาตุเหล็กมากเกินไปกลับกระตุ้นให้แบคทีเรียชนิดไม่ดี (ก่อให้เกิดโรค) เจริญพันธุ์ได้ดีมากขึ้น นี่คืออีกสาเหตุหนึ่งที่อุจจาระของทารกที่กินนมผง แข็งกว่าและมีกลิ่นที่รุนแรงกว่าทารกที่กินนมแม่

ในขณะเดียวกัน นมแม่มี “ตัวช่วย” ที่จะเพิ่มความสามารถในการดูดซึม เช่น วิตามินซีในนมแม่สามารถเพิ่มประสิทธิภาพในการดูดซึมธาตุเหล็กและสังกะสี (Zinc) ทั้งนี้สารอาหารที่มีในนมแม่จะได้ถูกดูดซึมได้มาก แทนที่จะถูกขับถ่ายออกมาเสียเปล่า


** ฮอร์โมนและเอ็นไซม์ 
เอ็นไซม์อื่นๆ นอกจากไลเปส (lipase) ที่มีอยู่ในนมแม่จะช่วยให้ร่างกายของทารกย่อยอาหาร epidermal growth factor ยังสามารถช่วยให้การสร้างเนื้อเยื่อในระบบย่อยอาหารและในส่วนอื่นของร่างกาย อีกทั้งฮอร์โมนอื่นๆ ที่มีอยู่ในนมแม่จะช่วยกระตุ้นการเผาผลาญ การเจริญเติบโต และสรีรวิทยาของทารก ทั้งนี้ผลของการศึกษาแม้จะไม่ยังเด่นชัดแต่ก็มีผลประทบอย่างมีนัย นอกจากนี้ ทารกที่ได้รับนมแม่จะได้รับทั้งประโยชน์ทั้งในระยะสั้นและระยะยาว ทั้งทางกายและจิตใจ


บทความจาก AskDrSears.com 
Nutrient by Nutrient Why Breast is Best 
Mother’s Milk: Ideal Nutrition for Human Babies

แปลโดย บี มามี๊ต่าต๋า